Azulejos

Azulejos_1
Azulejos_2
Azulejos_3
Azulejos_4
Azulejos_5

Niech żyje azulejo!

Nie bez powodu wpis o charakterystycznych portugalskich płytkach zwanych azulejos zamieszczam dzisiaj. Od kilku lat bowiem, dzień 6 maja obchodzony jest w Portugalii jako Narodowy Dzień Azulejo (Dia Nacional de Azulejo). Święto malowanych ceramicznych płytek pokrytych szkliwem, portugalski parlament uchwalił 24 maja 2017 roku. Pewnie to kwestia czasu kiedy azulejo znajdzie się, obok portugalskiego gatunku muzycznego fado, na liście światowego dziedzictwa kulturowego UNESCO. Tymczasem azulejo, będąc w użyciu nieprzerwanie około 500 lat, zdecydowanie zasłużyło na toast!  

Azulejos_6
Azulejos_7
Azulejos_8
Azulejos_11
Azulejos_10

Dziedzictwo Maurów 

Azulejos, które można podziwiać na terenie Portugalii i Hiszpanii, są śladem dawnej obecności Maurów. Muzułmańscy najeźdźcy z Afryki Północnej opanowali Półwysep Iberyjski w latach 711-716. Podczas gdy portugalska rekonkwista miała miejsce w pierwszej połowie XII wieku, to w sąsiedniej Hiszpanii, ostatni mauretański bastion Grenada, chrześcijanie odbili dopiero w 1492 roku. 

Pierwsze zakłady garncarskie na Półwyspie Iberyjskim powstały na terenie Hiszpanii – w Sewilli, Maladze, Toledo i Walencji. Najsłynniejsze kafelki pochodziły z tego pierwszego miasta i uznawane były również za najpiękniejsze. Azulejos w kulturze portugalskiej  zakorzeniły się na stałe w XV wieku. 

Azulejos_12
Azulejos_13
Azulejos_14
Azulejos_15
Azulejos_16
Azulejos_17

Pochodzenie nazwy

Nazwa azulejo dotarła do słownika portugalskiego za pośrednictwem języka hiszpańskiego. Ma rodowód arabski, bowiem pochodzi od arabskiego słowa azzelij lub al zuleycha. Oznacza „mały, gładki, wypolerowany kamień”, który był wykorzystywany w bizantyjskich mozaikach na Bliskim Wschodzie. 

Azulejos_18

Portugalskie azulejos

Historia portugalskich azulejos rozpoczyna się od wizyty króla Manuela I w sąsiedniej Hiszpanii w 1498 roku. Władca portugalski zachwycony ręcznie malowanymi kafelkami w Sewilli, zdecydował o sprowadzeniu pięknych hiszpańsko-mauretańskich płytek to swojego kraju. Udekorował nimi swój letni pałac w Sintrze – Palácio Nacional de Sintra. Sama produkcja sztuki dekoracyjnej azulejo zostaje również zapożyczona przez Portugalczyków. Pierwsze portugalskie manufaktury ceramiczne powstają w połowie XVI wieku. Od tamtej pory, to jest nieprzerwanie przez prawie 500 lat, płytki są nieodłącznym elementem architektury miejskiej i formą sztuki dekoracyjnej w Portugalii. 

Azulejos_19
Azulejos_20
Azulejos_21
Azulejos_22
Azulejos_23
Azulejos_24

Otoczeni azulejos

Azulejos są w Portugalii wszechobecne. Tam żyje się w otoczeniu płytek ceramicznych. W przeszłości dekorowano nimi nie tylko ściany, ale często też podłogi i sufity. Zastąpiły tekstylia i freski. Pokrywają fasady kamienic, wnętrza kościołów i klasztorów, ściany w pałacach i dworach oraz w lizbońskim metrze. Przy tym są różnorodne. Mogą być monochromatyczne i polichromatyczne, gładkie i wytłaczane. Jedne tworzą geometryczną mozaikę, inne przedstawiają motywy roślinne czy całe sceny biblijne. 

Azulejos_25
Azulejos_26
Azulejos_28
Azulejos_27
Azulejos_33
Azulejos_29

Azulejos ze względu na swój niski koszt produkcji, trwałość oraz praktyczność, znalazły szerokie zastosowanie w architekturze i dekoracji wnętrz. Wodoodporna oszklona powierzchnia płytek pomaga walczyć z wilgocią, która w Portugalii wkrada się do pomieszczeń każdym zakamarkiem. Dodatkowo azulejos chłodzą pomieszczenia, dzięki czemu letni skwar staje się do zniesienia. Ułożone na fasadach kamienic nie tylko poprawiają estetykę budynków, ale i odbijają światło słoneczne, dając przez to wrażenie niesamowitej jasności i blasku. 

Azulejos_32
Azulejos_31
Azulejos_30
Azulejos_34

Spodobał Ci się tekst na temat azulejos? Sprawdź inne moje wpisy, gdzie również pojawia się portugalska ceramiczna płytka:


Zwiedzanie Lizbony z polskim przewodnikiem

Kiedy znowu będziemy mogli podróżować…

A Ty chcesz pojechać do Portugalii i potrzebujesz lokalnego przewodnika po Lizbonie? Kogoś, kto oprowadzi Ciebie nieśpiesznie i w małej grupie po uliczkach miasta, pokaże urokliwe zakątki, wtajemniczy w historię i kulturę? Daj się zaczarować opowieściami przez Sekrety Lizbony

Dowiedz się więcej i umów się na spacer z polskim przewodnikiem po Lizbonie na: www.sekrety-lizbony.pl

Na ten czas zostań w domu i podróżuj palcem po mapie i z nosem w książkach oraz na blogach!



Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s

%d blogerów lubi to: